Σπουδές δημοσιογραφίας και ΜΜΕ στην Ελλάδα

Έρευνα: 2^ο Γυμνάσιο Φιλιππιάδας

Στην Ελλάδα, η επιστημονική έκφραση και ο επαγγελματικός τομέας της Κοινωνικής Επικοινωνίας, όπου εντάσσονται τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, η Διαφήμιση, το Marketing, οι Δημόσιες Σχέσεις, αναπτύσσονται στη δεκαετία 1980-1990, με βραδείς σχετικά ρυθμούς στην αρχή, που επιταχύνονται προς το τέλος της δεκαετίας. Σ' αυτό συνέβαλε η πλήρης ένταξη της χώρας στην τότε ΕΟΚ, γεγονός που ανέδειξε νέα θεμελιακά προβλήματα, για την αντιμετώπιση των οποίων χρειάστηκαν μεγαλύτερες, σοβαρότερες και περισσότερο οργανωμένες προσπάθειες για την ανάπτυξη διαύλων επικοινωνίας τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.

Ουσιαστική εξέλιξη σημειώνεται την εποχή αυτή στον τομέα της Εκπαίδευσης, με την ίδρυση τριών Πανεπιστημιακών Σχολών σπουδών Επικοινωνίας και πολλών ιδιωτικών Εργαστηρίων Δημοσιογραφικών Σπουδών. Ταυτόχρονα, την περίοδο αυτή, Ιδιωτικές Επιχειρήσεις και Δημόσια Διοίκηση εντάσσουν  στις δραστηριότητές τους προγράμματα Επικοινωνίας για την επιμόρφωση των υπαλλήλων.   

Σε πανεπιστημιακό επίπεδο, λειτουργούν από το 1990 το Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών και το Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου, ενώ ένα χρόνο αργότερα, το 1991, ιδρύθηκε και το Τμήμα Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Και στα τρία Τμήματα, το φαινόμενο της επικοινωνίας προσεγγίζεται στην εξελισσόμενη πολλαπλότητά του διεπιστημονικά, με τη συνέργια των κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών, των νέων τεχνολογιών, της πληροφορικής, της νομικής επιστήμης και της οικονομικής θεωρίας.

Για να σπουδάσει κανείς δημοσιογραφία στην Ελλάδα  έχει τις παρακάτω επιλογές:

1. Να σπουδάσει σε κάποιο από τα παρακάτω τμήματα ΑΕΙ:                       

• Δημοσιογραφίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης - Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
• Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης - Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
• Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού - Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Σπουδών

 
2. Να σπουδάσει στο ΤΕΙ:

Πληροφορικής και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης - ΤΕΙ Πάτρας (Πύργος)

3. Να σπουδάσει στα ΙΕΚ:

Τομέα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης

 

Αναλυτικές πληροφορίες σπουδών δημοσιογραφίας

Α. ΑΕΙ

Δημοσιογραφίας & Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης - Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Ανήκει στη: Ανεξάρτητα Τμήματα
Πόλη: Θεσσαλονίκη
Διεύθυνση: Πανεπιστημιούπολη, 39, 541 24 Θεσσαλονίκη
Τηλέφωνο: 2310 992062, 992055
Φαξ: 2310 992098, 992094
Σχετικά επαγγέλματα Δημοσιογραφίας: συντάκτες - ρεπόρτερς, Επικοινωνιολόγος
Γενικά στοιχεία: Σκοπός του τμήματος είναι να παρέχει τις απαραίτητες θεωρητικές και πρακτικές γνώσεις για την άσκηση της κλασικής και ηλεκτρονικής Δημοσιογραφίας. Επίσης να ερευνά θέματα που σχετίζονται με το αντικείμενο των Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας.
Διάρκεια σπουδών (εξάμηνα): 8
Επαγγελματικές προοπτικές: Οι πτυχιούχοι μπορούν να καλύψουν θέσεις εργασίας σε τομείς ανάλογους με τις σπουδές και την εξειδίκευσή τους. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι μπορούν να απασχοληθούν στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα:

• ως δημοσιογράφοι, στα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας (Τύπος, Ραδιοφωνία, Τηλεόραση),
• σε υπηρεσίες του δημοσίου τομέα, ως εμπειρογνώμονες των Μ.Μ.Ε., σε γραφεία τύπου, δημοσίων σχέσεων και σε διαφημιστικές επιχειρήσεις, ως σύμβουλοι επικοινωνίας σε επιχειρήσεις ή ιδρύματα, ως πολιτιστικοί σύμβουλοι (Ο.Τ.Α., Νομαρχίες, Πολιτιστικούς Οργανισμούς).

Ηλεκτρονική διεύθυνση: http://www.jour.auth.gr/

Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης - Εθνικό & Καποδιστριακό   Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ανήκει στη: Ανεξάρτητα τμήματα
Πόλη: Αθήνα
Διεύθυνση: Σταδίου 5, 7ος όροφος, Aθήνα 10562
Τηλέφωνο: 210 3220091, 3220086
Φαξ: 210 3220820
Σχετικά επαγγέλματα: Δημοσιογραφίας: συντάκτες και ρεπόρτερς, Διαφημιστής, Επικοινωνιολόγος, Κριτικός Τέχνης, Υπεύθυνος Δημοσίων Σχέσεων
Γενικά στοιχεία: Τα τμήματα Επικοινωνίας και Μ.Μ.Ε. σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων καταρτισμένους σε θέματα Επικοινωνίας και τεχνικών της Έντυπης και Ηλεκτρονικής Δημοσιογραφίας.
Διάρκεια σπουδών (εξάμηνα): 8
Επαγγελματικές προοπτικές: Οι πτυχιούχοι μπορούν να καλύψουν θέσεις εργασίας σε τομείς ανάλογους με τις σπουδές και την εξειδίκευσή τους. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι μπορούν να απασχοληθούν στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα:

• ως Δημοσιογράφοι, στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης (Τύπος, Ραδιοφωνία, Τηλεόραση),
• σε υπηρεσίες του Υπουργείου Τύπου,
• ως εμπειρογνώμονες των Μ.Μ.Ε.,
• σε Γραφεία Τύπου, Δημοσίων Σχέσεων σε Διαφημιστικές Επιχειρήσεις,
• ως Σύμβουλοι Επικοινωνίας σε επιχειρήσεις ή Ιδρύματα,
• ως Πολιτιστικοί Σύμβουλοι (ΟΤΑ, Νομαρχίες, Πολιτιστικούς Οργανισμούς).

Ηλεκτρονική διεύθυνση: http://www.media.uoa.gr/main/gr/index_gr.html

Επικοινωνίας Μέσων και Πολιτισμού - Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Σπουδών

Ανήκει στη: Ανεξάρτητα Τμήματα
Πόλη: Αθήνα
Διεύθυνση: Λεωφ. Συγγρού 136, 17671 Καλλιθέα
Τηλέφωνο: 210 9201062
Φαξ: 210 9220832
Σχετικά επαγγέλματα: Δημοσιογραφίας: συντάκτες και ρεπόρτερς, Διαφημιστής, Επικοινωνιολόγος, Κριτικός Τέχνης
Γενικά στοιχεία: Τα τμήματα Επικοινωνίας και Μ.Μ.Ε. σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων καταρτισμένους σε θέματα Επικοινωνίας και τεχνικών της Έντυπης και Ηλεκτρονικής Δημοσιογραφίας.
Διάρκεια σπουδών (εξάμηνα): 8
Κατευθύνσεις:
Α. Πολιτισμός και Πολιτιστική Διαχείριση
Β. Μέσα Επικοινωνίας
Γ. Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις
Επαγγελματικές προοπτικές: Οι πτυχιούχοι μπορούν να καλύψουν θέσεις εργασίας σε τομείς ανάλογους με τις σπουδές και την εξειδίκευσή τους. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι μπορούν να απασχοληθούν στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα:

• ως Δημοσιογράφοι, στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης (Τύπος, Ραδιοφωνία, Τηλεόραση),
• σε υπηρεσίες του Υπουργείου Τύπου,
• ως εμπειρογνώμονες των Μ.Μ.Ε.,
• σε Γραφεία Τύπου, Δημοσίων Σχέσεων σε Διαφημιστικές Επιχειρήσεις,
• ως Σύμβουλοι Επικοινωνίας σε επιχειρήσεις ή Ιδρύματα,
• ως Πολιτιστικοί Σύμβουλοι (ΟΤΑ, Νομαρχίες, Πολιτιστικούς Οργανισμούς).

Ηλεκτρονική διεύθυνση: http://cmc.panteion.gr

 

Β. ΤΕΙ

Πληροφορικής και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης - ΤΕΙ Πάτρας (Πύργος)

Ανήκει στη: Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών
Πόλη: Πύργος
Διεύθυνση: Ρ. Φεραίου, 27100, Πύργος
Τηλέφωνο: 26210-20888, 20889
Σχετικά επαγγέλματα: Αναλυτής εφαρμογών, Επικοινωνιολόγος, Προγραμματιστής συστημάτων και εφαρμογών Η/Υ, Σχεδιαστής Πολυμέσων, Υπεύθυνος Δημοσίων Σχέσεων
Γενικά στοιχεία: Tο Tμήμα μέσω της εκπαίδευσης, της έρευνας, της συνεχούς εφαρμογής των ψηφιακών τεχνολογιών ως φορέων πληροφορίας, των μεθόδων επικοινωνίας και των συγχρόνων ΜΜΕ του Τύπου, των Εκπομπών ήχου και εικόνας και της σύγκλισης των τεχνολογιών καθώς και της θεωρητικής εμβάθυνσης στο δημοσιογραφικό λειτούργημα, στοχεύει στην ανάπτυξη του επιστημονικού, δημιουργικού και επαγγελματικού υποβάθρου των αποφοίτων του. Για την απρόσκοπτη παρακολούθηση των Σπουδών είναι ιδιαίτερα σημαντική η κατοχή υψηλού επιπέδου γνώσεων στα Mαθηματικά, Φυσική των εισερχομένων φοιτητών του καθώς και η δεξιότητα στο ειδικό μάθημα Σχεδίου.
Διάρκεια σπουδών (εξάμηνα): 8
Κατευθύνσεις:
- Τεχνολογίας ΜΜΕ και Πληροφοριακών Συστημάτων
- Δημιουργικού Σχεδιασμού
- Hλεκτρονικής Δημοσιογραφίας
Εκπαιδευτικές προοπτικές: H επιτυχής περάτωση των σπουδών μπορεί να οδηγήσει σε συνέχιση των σπουδών του σε μεταπτυχιακά προγράμματα μέσω των συνεργαζομένων Aνωτάτων Iδρυμάτων καθώς και σε προπτυχιακά προγράμματα επι μέρους ειδικοτήτων ΑΕΙ.
Επαγγελματικές προοπτικές: Tο Tμήμα παρέχει την απαραίτητη εκπαίδευση και πρακτική εξάσκηση που είναι αναγκαία για την επιτυχημένη καριέρα σε επαγγελματικό και ερευνητικό επίπεδο. O απόφοιτος του Tμήματος κατέχει τις απαραίτητες γνώσεις για τον σχεδιασμό και την παραγωγή έντυπου, οπτικοακουστικού και ψηφιακού ύλικού και την χρήση του από τις αντίστοιχες βιομηχανίες και επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των MME, της διαφήμισης, της τουριστικής και εκπαιδευτικής βιομηχανίας. Eίναι ικανός να εγκαθιστά, χειρίζεται και προγραμματίζει εύρος υπολογιστικών συστημάτων και περιφερειακών ήχου, εικόνας, χάρτου. Mπορεί να αναλύει τις σχετικές ανάγκες, και να παράγει το κατάλληλο κατά περίπτωση υλικό. Nα προγραμματίζει και αυτοματοποιεί την λειτουργία και την ροή εργασίών στις μονάδες MME. Γνωρίζει τον τρόπο επιτυχούς επικοινωνίας με τον θεατή, ακροατή αναγνώστη και έχει το απαραίτητο ακαδημαϊκό υπόβαθρο σε ένα εύρος ενδιαφερόντων. Σταδιοδρομεί ως δημοσιογράφος, ως παραγωγός, ως σχεδιαστής περιεχομένου, ως τεχνολόγος συστημάτων ΜΜΕ, ως επικοινωνιολόγος και ερευνητής αγοράς, ως τεχνολόγος υπολογιστικών συστημάτων, σε εύρος επιχειρήσεων του δημσίου και ιδιωτικού τομέα. Η συνάφεια του Τμήματος με τα ήδη υπάρχοντα Τμήματα ΑΕΙ, όπως το Τμήμα ΜΜΕ και Δημοσιογραφίας του Παν/μίου Μακεδονίας καθώς και του Tμήματος Γραφιστικής και Σχεδιασμού Συστημάτων του Παν/μίου Αιγαίου, αποφέρει τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα στους αποφοίτους του Τμήματος.
Ηλεκτρονική διεύθυνση: http://www.teipat.gr/pages/kedd/ste2.htm

 

Γ.  ΙΕΚ

ΤΟΜΕΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΣΩΝ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

•  ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΥΝΤΑΚΤΕΣ ΚΑΙ ΡΕΠΟΡΤΕΡΣ
• ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ
• ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ

ΟΜΑΔΑ ΜΕΣΩΝ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

•  ΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΑΡΜΟΣΗΣ ΕΙΚΟΝΑΣ (Monter)
• ΕΙΚΟΝΟΛΗΠΤΗΣ
• ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΟΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ (Παραγωγός)
• ΗΧΟΛΗΠΤΗΣ

 Ποια επαγγέλματα μπορεί να ασκήσει ο πτυχιούχος σχολών δημοσιογραφίας

Σημειώνεται ότι πάνω από 300 νέοι πτυχιούχοι εξέρχονται κάθε χρόνο από τα τρία Τμήματα MME. Το ισοζύγιο του κλάδου έχει γίνει τα τελευταία χρόνια πολύ αρνητικό καθώς το 1/4 των πτυχιούχων είναι άνεργοι ενώ από αυτούς που έχουν επαγγελματική απασχόληση ο ένας στους δυο πτυχιούχους έχει μικρή έως μηδενική συνάφεια μεταξύ σπουδών και θέσης εργασίας. Νεώτερη έρευνα (Ευρωπαϊκό Δίκτυο Ελληνίδων Δημοσιογράφων) έδειξε ότι:

α. οι εκτιμώμενες θέσεις εργασίας των δημοσιογράφων είναι περίπου 19 - 20 χιλιάδες (Δημοσιογράφοι του Ημερήσιου και Περιοδικού Τύπου, της Τηλεόρασης, του Ραδιοφώνου, των Ειδησεογραφικών Πρακτορείων και των ειδησεογραφικών Portals στο σύνολο της χώρας)

β. αυξήθηκαν τα ποσοστά ανεργίας και ετεροαπασχόλησης και γ. ο ένας στους δυο δημοσιογράφους δεν αισθάνεται εξασφαλισμένος επαγγελματικά για το άμεσο μέλλον.

Σύμφωνα με έρευνα που διενήργησε η V-PRC σε δείγμα 300 δημοσιογράφων από τον Οκτώβριο του 2004 έως τον Φεβρουάριο του 2005 τρεις στους δέκα δημοσιογράφους ανήκουν στο λεγόμενο «προλεταριάτο», που εντοπίζεται στις μικρές ηλικίες των 18-34 ετών.

Δημοσιογράφος, ανταποκριτής

Ποιος είναι και με τι ασχολείται; Καθήκον του δημοσιογράφου είναι να ασχολείται με την επικαιρότητα και τη δημοσίευσή της στο λαό μέσω των μέσων μαζικής ενημέρωσης.

Ποια είναι τα καθήκοντα του; Αυτά περιλαμβάνουν: συλλογή πληροφοριών μέσω έρευνας, συνεντεύξεων, κλπ, επεξεργασία των πληροφοριών για την καλύτερη μετάδοσή τους στο κοινό. Μπορεί να απασχοληθεί στην αθλητική δημοσιογραφία, στην πολιτική ή στο αστυνομικό ρεπορτάζ. Πραγματοποιεί έρευνα γεγονότων, διαχωρισμό, ανάλυση και άλλη επεξεργασία των καινούργιων πληροφοριών, σχόλια σχετικών γεγονότων για την τηλεόραση και το ραδιόφωνο σε εκπομπές που γυρίζονται στα στούντιο ή στο χώρο των γεγονότων, παρουσίαση και σχόλια των σημαντικών πολιτικών γεγονότων (εκλογές, συνέδριο πολιτικού κόμματος), αθλητικών αναμετρήσεων, αγώνων, πολιτιστικών και κοινωνικών γεγονότων, κλπ, ζωντανές εκπομπές για διάλογο με δημόσια πρόσωπα, αρθρογραφία σε εφημερίδες και περιοδικά, καθώς επίσης και συγγραφή βιβλίων.

Που εργάζεται και υπο ποιές συνθήκες; Η εργασία αυτή εκτελείται σε γραφείο, τηλεοπτικά στούντιο ή ραδιοφωνικούς σταθμούς. Μπορεί να εργαστεί στην τηλεόραση, στο ραδιόφωνο, σε εφημερίδα ή ως ελεύθερος επαγγελματίας.

Τι εργαλεία / εξοπλισμό χρησιμοποιεί; μικρόφωνο, ηλεκτρονικό υπολογιστή, γραφική ύλη, συσκευές γραφείου, κλπ.

 

Υπεύθυνος τύπου

Ποιος είναι και με τι ασχολείται; Καθήκον του εκπροσώπου τύπου είναι να απευθύνεται στο κοινό, στα δημοσιογραφικά πρακτορεία και στα μέσα μαζικής ενημέρωσης εκπροσωπώντας τη χώρα του, μια οργάνωση, ένα πολιτικό κόμμα, την κυβέρνηση, μια εταιρεία, κάποιο δημόσιο πρόσωπο, ένα νοσοκομείο, ένα ίδρυμα, κλπ.

Ποια είναι τα καθήκοντα του; Αυτά περιλαμβάνουν: να ενημερώνει για τις θέσεις του ατόμου ή του φορέα που εκπροσωπεί σε διάφορα θέματα, να δημοσιεύει αποφάσεις και σχετικά δρώμενα στον τύπο, να πληροφορεί για σημαντικά γεγονότα, να απαντά σε τυχόν ερωτήσεις του κοινού που τον παρακολουθεί.

Που εργάζεται και υπο ποιές συνθήκες; Η εργασία αυτή εκτελείται σε γραφεία και σε αίθουσες συνεδριάσεων, μέσω συνεντεύξεων τύπου ή μπροστά στην κάμερα.

Ποια προσόντα απαιτούνται για να πετύχει κανείς σε αυτόν τον τομέα; Για την επιτυχή εκτέλεση του επαγγέλματος του εκπροσώπου τύπου είναι απαραίτητη η πανεπιστημιακή μόρφωση, ο σωστός χειρισμός του προφορικού λόγου, η διάθεση για συνεχή παρακολούθηση των εξελίξεων, η ευχάριστη παρουσία, η προσωπικότητα, και το πνεύμα συνεργασίας.

Αντενδείξεις: Σας συμβουλεύουμε να μιλήσετε με ένα σύμβουλο εργασίας, εάν είστε άτομα με σοβαρά προβλήματα ομιλίας.

 

Εκφωνητής, ραδιοφώνου, τηλεοράσεως

Ποιος είναι και με τι ασχολείται; Καθήκον του παρουσιαστή ειδήσεων είναι να παρουσιάζει τα γεγονότα, μέσω των ΜΜΕ, σε ζωντανή μετάδοση και σε καθημερινή βάση. Τα κείμενα των ειδήσεων τα γράφουν οι ειδησεογράφοι και οι δημοσιογράφοι. Ο παρουσιαστής ειδήσεων μπορεί να εργαστεί σε τηλεοπτικά κανάλια ή ραδιοφωνικούς σταθμούς.

Ποια είναι τα καθήκοντα του; Αυτά περιλαμβάνουν: ανάγνωση των ειδήσεων πριν από τη μετάδοση των ειδήσεων, ντύσιμο και μακιγιάζ πριν από τη μετάδοση του δελτίου, ανάγνωση των κειμένων από το AUTO CUE, διάλογος με άτομα του πολιτικού, καλλιτεχνικού ή αθλητικού χώρου κατά τη διάρκεια των δελτίων ειδήσεων.

Που εργάζεται και υπο ποιές συνθήκες; Η εργασία αυτή εκτελείται στα τηλεοπτικά και ραδιοφωνικά στούντιο. Είναι άνετοι χώροι με ευχάριστες συνθήκες εργασίας.

Τι εργαλεία / εξοπλισμό χρησιμοποιεί; Τα εργαλεία του δημοσιογράφου είναι το μικρόφωνο, το ακουστικό, τα κείμενα που έχει μπροστά του και η κάμερα (AUTO CUE) στην οποία βλέπει αυτά που εκφωνεί.

 

Προϊστάμενος δημοσίων σχέσεων

Ποιος είναι και με τι ασχολείται; Οι προϊστάμενοι δημοσίων σχέσεων σχεδιάζουν, διευθύνουν και συντονίζουν τις δραστηριότητες

των δημοσίων σχέσεων της εταιρείας ή του οργανοσμού, κάτω από την ευρύ καθοδήγηση των διευθυντών και

των ανώτατων στελεχών, και σε συμφωνία με διευθυντές άλλων ειδικοτήτων ή τμημάτων.

Ποια είναι τα καθήκοντα του; Η σχεδίαση, η καθοδήγηση και ο συντονισμός των δραστηριοτήτων των δημοσίων σχέσεων της εταιρείας ή του οργανισμού

– ο σχεδιασμός και η διαχείριση προγραμμάτων για την πληροφόρηση των νομοθετών, των μέσων μαζικής εποικοινωνίας και του γενικού κοινού για τα σχέδια, τα επιτεύγματά και τις απόψεις της εταιρείας ή του οργανισμού – ο σχεδιασμός και η διαχείριση φιλανθρωπικών δραστηριοτήτων για εκπαιδευτικά, ανθρωπιστικά και άλλες μη-κερδοφόρες οργανώσεις.